Hollanda’da Tüp Bebek Skandalı Büyüyor

Hollanda’da 1979-1984 yılları arasında Leiden kentindeki bir doğurganlık kliniğinde yaşanan olayla ilgili yürütülen araştırmanın nihai raporu açıklandı.

Medisch Centrum Kinderwens (MC Kinderwens) tarafından yayımlanan rapora göre, kliniğin eski laboratuvar çalışanının daha önce açıklandığı gibi 11 değil, en az 16 çocuğun biyolojik babası olduğu tespit edildi.

Olayın ortaya çıkmasının ardından başlatılan araştırma, çocukların sağlık durumları ve biyolojik kökenleri konusunda yeni endişelere yol açtı.

Kendi spermlerini başka donörlerin adına kaydetmiş

Söz konusu laboratuvar çalışanı, 1970'li ve 1980'li yıllarda Leiden'de faaliyet gösteren Stichting Medisch Centrum voor Geboorteregeling (SMCG) adlı doğurganlık merkezinde görev yapıyordu.

Araştırmaya göre çalışan, kendi spermlerini doğurganlık tedavilerinde kullanırken bunları başka donörlerin isimleriyle kayıtlara geçirdi. Bu işlemi kaç kez gerçekleştirdiği ise kesin olarak belirlenemedi.

Araştırma komisyonuyla iki kez görüşen eski laboratuvar çalışanının geçen yıl 81 yaşında hayatını kaybettiği bildirildi. İki ciddi genetik hastalık riski ortaya çıktı

Nihai raporda en dikkat çekici bulgulardan biri, laboratuvar çalışanının iki farklı genetik değişiklik taşıdığının belirlenmesi oldu. Bunlardan biri işitme kaybına ve denge organında ciddi sorunlara yol açabilen kalıtsal bir rahatsızlıkla bağlantılı.

Diğeri ise CFTR genindeki bir mutasyon. Her iki ebeveynin de ilgili hastalık yapıcı genetik değişikliği taşıması halinde çocukta kistik fibrozis (taaislijmziekte) gelişme riski bulunuyor. Bu bulgular, söz konusu kişinin biyolojik çocukları arasında sağlık sorunları yaşanabileceği endişesini artırdı.

Çocuklar rapordan memnun değil

Hollanda bölgesel yayın kuruluşu Omroep West'e konuşan 16 biyolojik çocuktan yedisi, araştırmanın sonuçlarından memnun olmadıklarını açıkladı.

Çocuklardan Jorg Delfos, nihai raporun hazırlanmasının uzun sürdüğünü ve kendilerinin baskı yapmasının ardından sürecin ilerlediğini söyledi.

Pascal Visser ise biyolojik babasının yaşadığı sağlık sorunlarının raporda yeterince ciddiye alınmadığını savundu.

Visser, adamın ileri derecede işitme kaybı yaşadığını ve denge sorunları nedeniyle yürümekte zorlandığını belirtti.

Biyolojik çocuklardan 42 yaşındaki bir kadının da işitme ve denge problemleri nedeniyle çalışamadığı ifade edildi.

Çocuk sayısının 16'dan fazla olabileceğinden şüpheleniliyor

Laboratuvar çalışanının biyolojik çocukları, gerçek sayının 16 ile sınırlı olmayabileceğini düşünüyor. Araştırmanın yalnızca 1979-1984 yılları arasını kapsamasına da itiraz eden çocuklar, söz konusu kişinin klinikte ne zamana kadar çalıştığının kesin olarak belirlenemediğini savunuyor.

O yıllarda doğanlara başvuru çağrısı

Yetkililer, 1979-1984 yılları arasında Leiden'deki SMCG kliniğinde uygulanan doğurganlık tedavileri sonucunda dünyaya gelen kişilere çağrıda bulundu. Bu kişilerin biyolojik kökenlerinin araştırılması amacıyla Fiom adlı soy bağı araştırma kuruluşuna başvurmaları istendi. Bugüne kadar yaklaşık 100 kişinin konuyla ilgili olarak kliniğe başvurduğu belirtildi.

Klinik: Araştırma tamamlandı ancak dosya kapanmadı

MC Kinderwens, yaptığı yazılı açıklamada olaydan etkilenen kişilerin yaşadığı endişeleri anladıklarını belirtti. Klinik yönetimi, mevcut bütün bilgilerin ortaya çıkarılması için çaba gösterildiğini, ancak yeni bilgi elde edilemediği için araştırmanın tamamlandığını açıkladı.

Bununla birlikte kurum, olayın tamamen kapatılmadığını ve biyolojik çocuklarla iletişimin sürdürüleceğini bildirdi.

Skandalın ortaya çıkardığı en önemli soru ise hâlâ yanıt bekliyor: Hollanda'da biyolojik babasının kim olduğunu bilmeden yaşayan ve kalıtsal sağlık risklerinden habersiz başka çocuklar da var mı?