Hollanda'da Depozito Sistemi Genişliyor: Plastik Süt ve Protein İçeceği Şişeleri de Kapsama Alınabilir

Bakanlıktan yeni depozito önerisi

İklim ve Yeşil Büyüme Bakanı Van Veldhoven-Van der Meer'in Temsilciler Meclisi'ne gönderdiği mektuba göre, hacmi üç litreye kadar olan plastik süt ve meyve suyu şişelerine zorunlu depozito uygulanması planlanıyor.

Düzenlemenin hayata geçmesi halinde, halen depozito kapsamı dışında bulunan plastik süt şişeleri de sisteme dahil edilecek.

Hollanda'da şu anda depozito uygulaması yalnızca su ve gazlı içeceklerin satıldığı plastik şişeler ile alüminyum kutular için geçerli. Bakanlık, depozito kapsamı dışında kalan plastik şişelerin büyük bölümünü ise süt ve meyve suyu ambalajlarının oluşturduğunu belirtiyor.

Hedef: Yüzde 90 toplama oranı

Hükümet ayrıca depozitosuz plastik şişe ve kutuların satışının yasaklanmasını ve mağazalara ambalaj kabul zorunluluğu getirilmesini de değerlendiriyor.

Bu adımların temel amacı, yasal olarak belirlenen yüzde 90'lık toplama hedefine ulaşmak. Ancak içecek üreticileri ve ithalatçılarının sorumluluğundaki sistem, son dört yılda bu hedefi tutturamadı.

Üretici kuruluşlar ise toplama oranının bu yıl hedef seviyeye ulaşacağını savunuyor.

Avrupa Birliği baskısı artıyor

Bakan Van Veldhoven-Van der Meer, Hollanda'nın Avrupa Birliği'nin yeni ambalaj kuralları nedeniyle hızlı hareket etmesi gerektiğini söyledi.

AB mevzuatına göre üye ülkelerin 2029 yılına kadar içecek ambalajlarında yüzde 90 toplama oranına ulaşması gerekiyor. Hedefin yakalanamaması durumunda, küçük işletmeler de dahil olmak üzere tüm satış noktalarına zorunlu geri alım sistemi getirilebilecek.

Ayrıca başka ülkelerde satılan depozitolu ambalajların da Hollanda'da kabul edilmesi gerekebileceği belirtiliyor.

En dikkat çekici değişiklik süt şişelerinde

Bakanlığın önerileri arasında en fazla dikkat çeken düzenleme, plastik süt şişelerinin depozito sistemine dahil edilmesi oldu.

Süt ürünleri bugüne kadar, ambalajların geri dönüşüm sürecinde hijyen sorunları yaratabileceği gerekçesiyle sistem dışında tutuluyordu.

Ancak hükümete göre, plastik süt şişeleri tüm plastik içecek şişelerinin yaklaşık yüzde 12'sini oluşturuyor ve bu ambalajlar sisteme dahil edilmeden yüzde 90 toplama hedefine ulaşılması mümkün görünmüyor.

Bu nedenle bakanlık, depozito yükümlülüğünün süt ve diğer süt bazlı içecek ambalajlarına da genişletilmesini öneriyor.

Üreticilerden hijyen planı istenecek

Teklif kapsamında, depozito sisteminden sorumlu kuruluş olan Verpact'ın olası hijyen sorunlarını önlemeye yönelik bir plan hazırlaması bekleniyor.

Verpact daha önce yaptığı açıklamalarda, süt ve meyve suyu şişelerinin sisteme dahil edilmesinin teknik açıdan mümkün olduğunu ve mevcut altyapının buna hazır olduğunu belirtmişti.

Toplanmayan depozitolar tartışma konusu

Bakanlığın gündemindeki bir diğer konu ise toplanmayan depozito gelirlerinin nasıl kullanıldığı.

Resmî verilere göre, her yıl milyonlarca plastik şişe ve kutunun geri getirilmemesi nedeniyle yaklaşık 130 milyon avro depozito bedeli sistemde kalıyor.

Van Veldhoven-Van der Meer, bu kaynakların kullanımına ilişkin daha fazla şeffaflık sağlanmasını istediğini belirterek, önerilerini parlamentoyla görüşmeye hazır olduğunu açıkladı.

Öte yandan Verpact, hükümetin genel hedeflerini desteklediğini ancak süt şişelerinin sisteme dahil edilmesine ilişkin uygulama planının detaylarının birlikte değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.

Bakanlık ayrıca üreticilere, yasal zorunluluk yürürlüğe girmeden önce bazı süt ürünleri ambalajlarında gönüllü olarak depozito uygulamasına başlamaları çağrısında bulundu.